Го поддржува ли Саудиска Арабија исламскиот тероризам? Ова сомневање е изразување повеќе пати, вклучено по нападите на 11. 09. 2011 година, при што 15 од атентаторите беа Саудијци.
Во Саудиска Арабија ли е коренот на злото?
Во средината на јули американската влада објави документи од 2002 година. Во тоа време т.н.. комисија “9/11” поднесе извештај за нападите од 11 септември. Дел од извештајот сепак беше засекриен. Тоа се т.н.. “28 страници”.
Во текот на 13 години правници, новинари и блиски на загинатите се бореа за објавување на засекретените страници од извештајот. Многумина сметаа дека документите ќе докажат дека високи Саудијци стоеле зад нападите на Ал Каеда. Сега објавените документи, сепак не го потврдуваат тоа.
Од извештајот на комисијата “9/11” сепак може да се извади заклучок дека атентаторите најверојатно добиле финансиска поддршка од Саудиска Арабија.
Цитат- “тие добиле финансиска поддршка од поединци, најверојатно блиски до саудиското влада” – крај на цитат.
Министерот за надворешни работи на Саудиска Арабија Адел ал Џубејр категорично ги отфрла ваквите тврдења. “Саудиска Арабија го поздрави објавувањето на 28-те страници. Ние постојано сме инсистирале за нивно објавување. Саудиска Британија нема од што да се плаши од публикацијата. Ние сме цврсто решени да ги уништиме терористите, исто како и оние кои ги финансираат и оправдуваат нивните активности “, рече тој.
Оваа изјава беше порака и кон саудиските исламисти. Саудиска Арабија воведе драконски казни за саудиските државјани, кои се приклучуваат на т. Н. “Исламска држава” (ИД) и да се борат на страната на џихадисти во Сирија. Од своја страна ИД објави отворена војна на саудиското кралско семејство и изврши бројни напади во Ријад.
Сепак во Саудиска Арабија има многу повеќе поддржувачи на Ал каеда и ИД, отколку во другите делови на светот. Ова се должи на фактот дека кралското семејство е тесно поврзана со ултраконзервативните Вахаби, чии следбеници тврдат дека шиитите, пример се неверници (читај непријатели), против кои треба да се води безмилосна битка.
Позицијата на ултраконзервативните вахабисти не се разликува од онаа на терористичките организации како Ал каеда и ИД. Истото се однесува и до Саудиска правда. Саудиските судови издаваат смртни казни преку обезглавувањето, слично на ИД.
Алтернатива – во понудите на Ал Каеда и ИД?
Од друга страна, многу Саудијци ја сметаат активната политика на кралското семејство за премногу мека. Тие не ги одобруваат врските на Саудиска Арабија со Западот и особено со САД. Покрај тоа саудискато кралство дискретно одржува добри односи и со Израел. Истовремено економијата на земјата не оди. Невработеноста расте, државните приходи се намалуваат како последица на ниската цена на нафтата. А трошоците за поданиците растат.
Државата го субвенционира бензинот и природниот гас. Здравството, училиштата и универзитетите се бесплатни за саудиските граѓани. Кон сето тоа се додава и војната во Сирија. Ријад финасирани некои групи кои се борат против сирискиот диктатор Асад. Сите овие фактори ги тераат многу Саудијци дека би требало да побараат алтернативен модел на кралството. И мнозина од нив ја гледаат оваа алтернатива во крвавите понуди на Ал Каеда или ID.