Десетина години по финансиската криза, на американската економија главно добро и‘ оди. Но САД мора да се борат со структурни реформи, какви што се познати и во Германија, се посочува во анализата на DW.
„Подобро отколку никако, но не баш сјајно“, „отприлика според очекувањата“ или „чашата е дополу празна или-полна“-ова е одговорот на стручњаците на водечките институти во Америка на прашањето за состојбата на економијата во САД. Единствено што им изгелда позитивно е стапката на невработеност. Таа е моментно само 5 проценти, речиси на ниво од пред кризата. Посебно добро образованите луѓе можат да избираат работно место, но за другите и натаму е тешко да најдат работа: „Тоа важи особено за оние без завршен факултет“, вели Марк Калабриа од Институтот Като, инаку близок до (нео)либералните ставови во економијата.
Калабриа исто така предупредува дека не може сосем да и‘ се верува на официјалната стапка на невработеност, ако притоа не се земе во обѕир трендот кон делумна вработеност. Минатите години работодавачите често го намалуваа бројот работни часови на своите вработени. „Ако еден човек работи 40 часа неделно, а наспроти него двајца работат по 20 часа, тоа изгледа како две работни места, но сепак се само 40 часа неделно“.
Затоа и статистиката изгледа подобро отколку реалноста.
Платите растат, но не и продуктивноста
Американските економски експерти посебно ги загрижува трендот во американското стопанство: зголемувањето на продуктивноста не држи чекор со покачувањето на дневниците. Нема економист кој би имал нешто против раст на платите се‘ додека и продуктивноста, односно вложениот капитал и труд, растат побрзо од дневниците. Но, ако платите растат побрзо од продуктивноста, тогаш целото стопанство губи чекор со конкуренцијата.
Продуктивноста првенствено е поврзана со иновациите и новите технологии кои ги менуваат работните процеси. Боби Босворт од Брукинг институтот смета дека САД минатите децении беа исклучително успешни во воведувањето нови технологии, па така беа прваци во многу области. „Но сега изгледа дека секторот на висока технологија стагнира“, мисли Босворт. Навистина, има и натаму многу мали иновации и подобрувања, но многу од нив на крајот пред се‘ се користат во другите држави. Многу земји, како Кина, наголемо напредуваа, па така САД во секторот на технологијата веќе одамна не се сами на врвот.
Начелно, помалата продуктивност не мора да биде лоша: „Можат да се создадат многу работни места, зашто малку работници стануваат вишок“, смета Босворт. Но тоа значи дека стандардот на вработените не станува подобар. Од другастрана, државата тука не може многу да стори: „Продуктивноста е нешто што лежи во коренот на приватното претприемништво. Политиката не може многу да влијае тука, а економистите не се посебно добри кога треба да се предвидат промени во продуктивноста.“
Целата анализа можете да ја прочитате тука