Прашањето за учеството на Македонија во новиот „Совет за мир“ (Board of Peace) на Доналд Трамп е актуелна тема, но важно е да се разјасни природата на ова тело и критериумите според кои се испраќаат поканите.
Според последните информации од јануари 2026 година, не станува збор за намерно „избегнување“ на Македонија поради политички анимозитет, туку за специфичниот фокус и правилата на овој нов меѓународен орган.
Еве ги клучните причини зошто Македонија во моментов не е во првиот круг на поканети држави:
1. Фокус на Газа и Блискиот Исток
Иако Трамп најави дека Советот ќе има „смел нов пристап кон решавање глобални конфликти“, неговата примарна и итна задача е надгледување на мирот и реконструкцијата на Газа по примирјето од октомври 2025 година. Поради ова, во првиот бран се поканети:
-
Регионални сили: Турција, Египет, Јордан, Катар и ОАЕ (директно вклучени во безбедноста на Блискиот Исток).
-
Големи сили и финансиери: Русија, Канада, Германија и претставници на ЕУ.
-
Специфични партнери: Албанија е поканета како лојален стратешки партнер кој често прифаќа специфични хуманитарни и безбедносни улоги (како што беше случајот со авганистанските бегалци и МЕК).
2. Енормни финансиски трошоци (Милијарда евра/долари)
Еден од најконтроверзните услови за постојано членство во Советот за мир е уплатата од 1 милијарда долари. Овие средства се наменети за фондот за обнова на Газа. За држава со големина и економска моќ како Македонија, ваква сума е нереална и неисплатлива за учество во тело кое примарно се занимава со Блискиот Исток.
3. Трансакциска дипломатија
Администрацијата на Трамп функционира на принципот на „директна корист“. Во овој момент, Македонија не се смета за клучен актор во решавањето на конфликтот во Газа или во преговорите меѓу Русија и Украина (кои се другиот фокус на Советот).
4. Односите со САД во моментов
Иако македонската влада се позиционира како сојузник на Трамп, постојат одредени „заладувања“ во техничките односи. На пример, неодамнешната одлука на САД да ги замрзне имигрантските визи за македонски државјани (јануари 2026) покажува дека фокусот на Вашингтон кон Скопје во моментов е повеќе насочен кон внатрешни реформи и корупција, отколку кон вклучување во глобални мировни совети.
Што значи ова за Македонија? Македонија е членка на НАТО, што останува примарна безбедносна рамка. „Советот за мир“ на Трамп е замислен како алтернатива на Советот за безбедност на ОН и е повеќе „ексклузивен клуб“ за оние кои можат директно да финансираат или воено да гарантираат мир во кризните жаришта.
Извор: Gemini