Двата терористички напади за помалку од повеќе од една недела, врз караулата во Македонија и во полициската станица во Зворник,за многу аналитичари, е јасен сигнал дека регионот е повеќе од привлечна клима за регрутирање на терористи, особено на младите луѓе, но, исто така, дека потребни се итни мерки за да се спречи овој тренд.
Суровата осуда доаѓаат од претставници од различни партии, и заеднички став е дека без тесна меѓусебна соработка во регионот и со успесите на ЕУ во борбата против тероризмот кои се слаби, треба посебно внимание да се посвети на социјалните мрежи, кои се повеќе се места за регрутирање.
Француската агенција АФП забележува дека Босна и Херцеговина од деведесеттите години од минатиот век е магнет за странските џихадисти, и дека сега се бори со заканата од домашните екстремисти заведени од конфликтите во Ирак и Сирија.
Додека поголемиот дел од босанските муслимани имаат умерена ориентација, неколку илјади од нив ги усвоија ултраконзервативните Салафистичка учењата на сунитскиот ислам, кој беше донесен од борци кои дојдоа во Босна од Северна Африка, Азија и Блискиот Исток за време на конфликтот на деведесеттите.
Повеќето од овие странски борци или муџахедини ја напуштиле Босна по војната. “Но, семиња веќе се сее”, вели АФП и рече дека дваесет години подоцна, радикалните проповедници кои имаат огнени проповеди во импровизирани места за богослужба веќе не се странци.
Поради неодамнешните настани денеска во Белград се сретна со претседателите на Србија и на Република Српска, Томислав Николиќ, и Милорад Додик и српскиот премиер Александар Вучиќ. Николиќ и Додик беа едногласни во осудата на нападите во Зворник, српскиот претседател, посочувајќи дека Република Српска не е подготвена да се брани од заканата од тероризмот, тој вети дека може да смета на помош од Србија. Тој изјави за граѓаните на Србија и РС, за да бидат мирни и дека сè ќе биде направено во согласност со Уставот и законите да се обезбеди мир и безбедност.
Николиќ предупреди дека Балканот е подложен денес, 20 години по Дејтонскиот договор и да со отвори рани значи дека сите го изгубија времето, истакнувајќи дека тоа е одговорност на оние кои се грижат за Босна и Херцеговина, во име на меѓународната заедница.
И Додик потврди дека на координација и соработка со сите позитивни елементи имаше добредојде, и српскиот министер за надворешни работи, Ивица Дачиќ, го оцени терористичкиот напад во Зворник како удар за стабилноста на целиот регион.
Нападот врз Зворник ги зафрижи не само во регионот, туку и во ЕУ, со што се потврдува фактот дека Брисел повторно денеска го испрати најсилна осуда на ова дело, со најава дека ќе има финансиска и логистичка поддршка за борба против тероризмот на ЕУ во Западен Балкан и земјите од Северна Африка и на Блискиот Исток во износ од 10 милиони евра.
Првата транша од околу пет милиони долари ќе се фокусира на техничка помош за судските и безбедносните служби, додека вториот е наменет за Сахел и Магреб земји, за да им помогне на младите луѓе преку медиумите и невладините организации се тргнат од радикализација.
Првиот заменик-претседател на ЕК, Франс Тимерманс и комесар за внатрешни работи, Димитрис Аврамопулос вчера презентираа во Стразбур и план со седум точки кој предвидува серија мерки против радикализацијата на младите и борба против терористичка пропаганда, преку соработка со интернет компании.
ЕК, меѓу другото, предлага прекинувањето на протокот на пари за финансирање на терористичките активности преку посебна единица за финансиско разузнавање во рамките на Европол и создавањето на единствен европски база на податоци за сопственици на мали оружје.
Европол ќе се воспостави анти-терористички центар, кој ќе им помогне на националните агенции за обезбедување на подобра координација и размена на информации.
Планот за прв пат ќе биде претставен на земјите-членки на состанокот во мај на Советот на Европа, и треба да биде одобрен од страна на Европскиот парламент.
Борбата против тероризмот беше тема на конференцијата во Белград, на која присуствуваше и министерот за внатрешни работи, Небојша Стефановиќ, американскиот амбасадор Мајкл Кирби, шефовите на мисиите на ЕУ и на ОБСЕ во Белград, Мајкл Девенпорт и Питер Буркард.
Двете страни се согласија дека тероризмот е закана која влијае на целиот свет и дека само меѓусебна соработка, модерен и обучени полициски и работат на превенција може да помогне во борбата против него.
Учесниците го осудија нападот во Зворник и Стефановиќ рече дека Србија прави конкретни придонеси, кои се борат дневна размена на оперативни податоци и учество во меѓународни иницијативи, посилна контрола на граничните премини, финансиските истраги …
И Србија се соочува со проблемот на борци кои ќе се преселат во други области на Сирија и се бори против терористите – во зоните на вооружени конфликти во Сирија и Ирак отиде да се бори против 30 српски државјани, од кои некои се на семејството.
Министерот потсети дека Србија поднесе осум кривични пријави против лицата кои се поврзани со тероризмот, против седум обвинети, а целта е да се биде кривично да се гони сите оние кои пропагираат радикална исламистичка идеологија.
Земјите од Западен Балкан, сè повеќе е примамливо подрачје за регрутирање на терористи, Стефановиќ предупреди дека за таа цел интернет игра важна улога во превенцијата, која треба да се посвети на борбата против злоупотреба.
Амбасадорот на САД Кирби изјави дека ќе продолжат да соработуваат со другите земји во борбата против тероризмот, Девенпорт ја потврди посветеноста на ЕУ за борба против овие појави, а шефот на мисијата на ОБСЕ во Србија Буркард укажа на фактот дека странските борци регрутирани од целиот свет, вклучувајќи ја и Србија , додавајќи дека за него зголемена соработка е од клучно значење за справување со овој феномен.