Во Шведска се одвива смешна национална дебата дали земјата да влезе во воено партнерство со НАТО. Одеднаш официјалните лица во Стокхолм се судрија со поток од искривени или директно лажни информации на социјалните медиуми, кои ги збунуваат општествените сфаќања за прашањето, пишува “Њујорк тајмс”.
Станува збор за алармантни тврдења како на пример тоа дека ако Шведска, која не е членка на НАТО, го потпише договорот, Алијансата ќе складира тајно нуклеарно оружје на нејзина територија или дека НАТО може да ја нападне Русија од Шведска без согласност на Владата, како и дека НАТО војници ќе имаат имунитет од гонење и ќе можат да силуваат Швеѓанки, без да бидат судени.
Сите овие тврдења се лажни, но дезинформациите веќе започна да ги опфаќаат и традиционалните медиуми и министерот за одбрана Петер Хултквист кој ја обиколува земјата за да го рекламира договорот, беше постојано испрашуван за овие измислици.
Како што често се случува во такви ситуации, шведските власти не можеа да го откријат изворот на лажните информации. Според нив, сепак, како и според многумина аналитичари и експерти од европски и американски разузнавачки служби, главниот осомничен е Русија. Забележува дека борбата против проширувањето на НАТО е врвен приоритет во надворешната политика на претседателот Владимир Путин, кој во 2008 година влезе во Грузија во голема мера, за да ја спречи оваа можност, пишува весникот.
Путин ја нема потребната економска сила и комплетна моќ за да се конфронтира отворено со НАТО, ЕУ или САД. Наместо тоа, тој инвестира интензивно во програма за “информациите како оружје” со збир на средства за сеење на сомнеж и поделба. Целта е да се ослабне единството на земјите членки, да се создадат несогласувања во внатрешната политика и да се ослабне противењето кон Русија, пишува “Њујорк тајмс”.
Протокот на измамнички и неточни информации е толку моќен што НАТО и ЕУ имаат воспоставено посебни бироа за идентификување и одрекување на дезинформации, особено на тврдења од Русија .
Кремљ ги користи како конвенционалните медиуми, како агенција “Спутник” и телевизија “Раша тудеј”, така и тајни канали како во Шведска, кои речиси секогаш не е можно да бидат пресретнати.
Русија ги користи и двата пристапи во голем напад, изјави портпаролот на шведската служба за безбедност Вилхелм Унге при претставувањето на годишниот извештај. “Имаме предвид сè – од интернет тролови до пропаганда и неточни информации, дистрибуирани од медиуми како РТ или Спутник”, рече тој.
Фундаменталната цел на руските дезинформации според експертите е да ја поткопаат официјалната верзија за настаните и дури самата идеја дека има вистинска верзија за случувањата и да предизвика политичка парализа, пишува весникот.
Москва категорично отфрла дека користи дезинформации, за да влијае на западното јавно мислење, и ги оценува овие обвинувања како русофобијата.
“Се формира впечаток дека како добар оркестар многу западни земји секој ден ја обвинуваат Русија дека се заканува на некого”, изјави неодамна портпаролот на руското Министерство за надворешни работи Марија Захарова.
Тешко е да се трага како одат дезинформациите, но во Шведска и на друго место експертите откриле карактеристична шема која ги поврзуваат со кампањите на дезинформации генерирани од Кремљ.
“Динамиката е секогаш иста: почетокот е некаде во Русија, на сајт на руските медиуми или различни сајтови, или на друго место во сличен контекст”, вели шведскиот новинар и адвокат Андерс Линдберг.
“Потоа лажниот документ станува извор на вест која се пушта во крајнолевичарски или екстремно десничарски сајтови. Луѓето кои се потпираат на овие сајтови за вести, ставаат линкови до веста и таа се шири. Никој не може да каже од каде доаѓаат овие вести, но тие на крајот стануваат главни прашања во правењето на политичко решение во областа на безбедноста “, додава Линдберг.
Користењето на информациите како оружје не е проект, изработен од некој политички експерт во Кремљ, туку составен дел од руската воена доктрина – нешто што високи воени лица го нарекуваат “одлучувачки боен фронт”.
“Улогата на невоени средства за постигнување на политички и стратешки цели расте, а во многу случаи е поефикасна од силата на оружјето”, напиша во 2013 година началникот на Генералштабот на руските вооружени сили, генерал Валериј Герасимов, потсетува весникот.
Основна цел на Кремљ е Европа, каде растот на популистичката десница и паѓачката поддршка за ЕУ создаваат постојано соодветна публика за конзервативниот, националистички и авторитарен пристап на Русија во управувањето на Путин. Минатата година Европскиот парламент ја обвини Русија дека финансира радикални и екстремистички партии во нивните земји членки, а во 2014 година Кремљ одобри заем од 11,7 милиони долари на францускиот екстремно-десничарски Национален фронт, потсетува весникот.
“Русите се многу добри во додворувањето на секој незадоволен од либералната демократија, од десничарсите до екстремната левица”, вели Патрик Оксанен, коментатор во шведската вестникарска компанија “МитМедиа”. Главната идеја е дека “либералната демократија е корумпирана, неефикасна, хаотична и конечно недемократска”, вели тој.
Друга порака гласи дека европските влади немаат сила да се справат со кризата, со која се соочуваат, особено имиграцијата и тероризмот, и дека нивните официјален претставници се марионети на САД.
Главниот уредник на РТ Маргарита Симонјан вели дека телевизијата е сметан за закана, бидејќи нуди поинакво гледиште од тоа на “англо-американската медиумско-политичка врхушка”. РТ сака да даде “гледна точка, која недостасува во традиционалните медиуми”, вели таа.
Каков и да е методот или пораката, Русија сака да ја освои секоја информациска војна – тоа стана јасно од неодамнешна изјава на најпознатиот руски телевизиски презентер и директор на компанијата и сопственик на “Спутник” Дмитриј Киселов.
Во говорот по повод 75 години од формирањето на СовИнформБиро (Советското информации Бирото) Киселов изјави дека ерата на неутралното новинарство е завршена. “Ако ние правиме пропаганда, значи и вие правите пропаганда”, рече тој на адреса на западните новинари.
“Денес е многу поскапо да се убие еден непријателски војник, отколку во Втората светска војна, Првата светска војна или во средниот век”, рече тој во интервју за државната телевизија “Россија 24”. Сега активноста “советувај” исто така чини повеќе, но сепак “ако може да убеди еден човек, нема потреба да го убиеш”, ги цитира “Њујорк тајмс” зборовите на Киселов.