Политички деликатниот договор и конечно јаловата одлука на Русија да користи ирански бази за воздух за бомбардирања во Сирија ги изложи на виделина границите на нејзината воздухопловна моќ. Стана јасно дека Москва има потреба од нова воена стратегија за да напредне кон остварување на своите цели, пишува “Ројтерс”.
Москва одлучи нејзините авиони да полетуваат од Иран (и Техеран се согласи), бидејќи се обидува да ја постигне својата цел – да ги порази бунтовниците во сирискиот град Алепо, велат извори блиски до руските воени сили.
Ризичниот потфат пропадна и бунтовниците, борејќи се против рускиот сојузник – сирискиот претседател Башар Асад, остануваат во ровови во делови од Алепо.
Русија почна да нанесува воздушни напади во Сирија во поддршка на Асад на 30 септември 2015 година. Руските авиони полетуваат од бази во контролирани од владата територии и од воени бродови. Потоа Русија, која има логистички проблеми со одржувањето на скапата воена кампања во време на лимитирании државни средства, испрати овој месец авиони во Иран, каде изврши кратка серија интензивни напади врз Алепо.
Се трае од 16 август, кога руското Министерство за одбрана соопшти дека користела за првпат иранска воена база каде е извршено воздушен напад во Сирија, до 22 август, кога Министерството за надворешни работи на Иран најави дека Русија веќе не ја користи базата.
Бомбардирањето против бунтовниците во сирискиот град изгледа само плеткање во политичка каша во Иран, чија устав забранува создавање на какви било воени бази на други земји.
Да се овозможи на Русија да распореди авиони во Иран е политички чувствителна тема – последниот пат кога странска сила користела воздухопловна база во Иран, беше во Втората светска војна.
Некои ирански пратеници рекоа дека тоа е прекршување на уставот, а министерот за одбрана Хосеин Дехган изјави дека Москва им ја предала довербата на Техеран, како е презентиран јавно договорот меѓу двете земји.
Фактот дека Русија стигна дотаму во извршување на своите цели во Алепо и покрај тоа не успеа.
Андреј Климов, прокремљски член на комисијата за надворешни работи во горниот дом на рускиот парламент, рече дека цената на операцијата во Сирија можеби била фактор, бидејќи според него Министерството за одбрана треба да се вклопи во определен буџет, а освен тоа има и други трошоци. “Секоја нормалана држава постапува така”, рече тој.
Желбата на Русија да ја користи базата е поврзано со зајакнувањето на воените дејства во реонот на Алепо, рече Василиј Кашин, аналитичар на Центарот за анализа на стратегии и технологии во Москва, кој вршел консултантска активност за рускиот одбранбен сектор. “Се чини дека по мислење на сириското, руското и иранското команда, се поставува пресвртница”, додаде тој.
Неговото мислење се совпаѓа со други докази дека Русија и сојузниците обидуваат во последните два месеци се понапорно да воспостават контрола врз Алепо. Лидерот на сојуз со Иран либанска организација Хезболах рече на 24 јуни дека ќе испрати уште војници во регионот на Алепо. Битката за градот е од стратешко значење, рече тој.
Оттогаш жители и опозициски активисти објавија за зајакнување на нападите во Алепо, вклучувајќи на воздушните операции на руските авиони извршени од голема височина, и оние на нископрелитните летови на сириски авиони.
Тие се совпаднаа со копнена офанзива на сириските владини сили, при што беа во опсада контролирани од бунтовниците зони. Хуманитарни организации соопштија за драстичен раст на цивилните жртви и предупредија дека недостатокот на резерви на води до хуманитарна катастрофа.
Иранската база беше важен помошен елемент во оваа ескалација во Алепо, бидејќи без неа руските бомбардери “Туполев” треба да изминуваат поголемото растојание од Русија до Сирија и обратно. Тоа значи да летаат со повеќе гориво, со што се намалува вкупниот тонажа на бомбите кои можат да го пренесуваат, и помал број борбени летови поради подолг лет време.
Воздухопловните бази во контролирани од владата делови на Сирија се непогодни за авиони “Туполев”, а прилагодувањетоо им би било скапо, вели Кашин.
За време на интензивните бомбардирања бунтовничките сили во Алепо дури извршија контра напад во средината на месецот, со што ја прекинаа опсадата и обновија пристап до доставувачот и до патишта.
Според експертите за одбрана Русија има воен капацитет да ја зајакне уште повеќе бомбардирањето во Сирија – со или без пристап до иранската база.
Но тоа ќе значи повеќе трошоци за Русија, која се мачи да ги пополни дупките во буџетот, се подготвува за парламентарни избори следниот месец и ќе се виде сириската операција влече надвор и првичниот распоред на Кремљ.
Во мај Путин рече дека главната дел од руските вооружени сили во Сирија ќе почнат да се повлекуваат, бидејќи нивните задачи “генерално се исполнети”. Но, и покрај тоа бомбардирањето продолжија.
Бидејќи е тешко да се постигне напредок со воени средства, решавањето преку преговори изгледа привлечно за Кремљ.
Русија даде минатата недела согласност за 48-часовни хуманитарни паузи во Алепо за снабдување на помош, изјавија претставници на ОН. Министерот за надворешни работи Сергеј Лавров и државниот секретар на САД Џон Кери се состанаа минатата недела во Женева да разговараат за евентуално примирје во Сирија.
Остануваат сепак големи несогласувања меѓу Москва и нејзините сојузници, од една страна, и САД и нивните сојузници, од друга, како не на последно место за иднината на Асад. Претходни иницијативи за мировни преговори пропаднаа и следеа нови борби.