Грција вчера се разбуди “во тишина” – без дебати, без политички вести, без прогнози и проценки за партиите. На 20 септември утре Грците ќе треба да го дадат својот глас на предвремените парламентарни избори. Саботните дебати беа заменети од културни и образовни емисии. Сепак, тешко е да се ослободи од чувството за тековната економска и политичка несигурност, за која укажуваат избирачките киосци на главните политички партии во центарот на Атина, знамињата, кои се веат во главниот град и плакатите, залепени на секој агол.
Шансите на СИРИЗА и “Нова демократија” за победа се речиси еднакви Некои Грци ја очекуваат оваа недела со вознемиреност, други – со надеж, иако не е јасно која партија ќе се пробие со повеќе гласови. Коалицијата на радикалните леви сили СИРИЗА на 41-годишниот Алексис Ципрас или главен ривал – десничарската партија “Нова демократија” на чело со 61-годишниот Вангелис Меимаракис. Голем број истражувања на јавното мислење во изминатите денови покажаа блага предност за левите (помеѓу 0,3 и 0,8%). Околу 10-15 проценти од граѓаните се уште не одлучиле за вашиот избор, а од нив во голема мера ќе зависи изборниот резултат. Во последниот предизборен митинг на централниот плоштад на Атина “Синтагма” до ѕидовите на грчкиот парламент во петокот вечер Ципрас ги повика луѓето да дојдат на гласање и да му дадат мандат да управува со земјата во следните четири години, “за да ја заврши започнатото работа. ” “Ниту еден глас не треба да биде изгубен, само поради фактот дека многумина избираат да не излезат на гласање”, рече поранешниот грчки премиер. “Секој глас е загуби од СИРИЗА станува глас за” Нова демократија “и оди во поддршка на корупција и користењето на интересите на државата за лична корист”, изјави Ципрас.
Меимаракис ги упати своите последни пораки во четвртокот, со фокусирање на “лажните ветувања” на вашиот противник. Тој ги реди посланијата свои врз тоа дека наместо да стави крај на мерките за штедење, како што вети, Ципрас склучи договор за нов заем со уште построги услови. Лидерот на “Нова демократија” повикува за крај на експериментите на СИРИЗА, кои според него “ќе завршат во неделата”. Гласачите се соочуваат со тежок избор за гласање, поради фактот дека двете водечки партии имаат слични програми и ветуваат дека ќе ги почитуваат строгите услови на програмата за третиот заем, од кој земјата ќе добие 86 милијарди евра. Тие сепак се разликуваат по важни детали во однос на политиката на либерализација на пазарот, колективните договори, заштита на правата на работниците во јавниот и приватниот сектор, како и имиграцијата.
Во исто време идната влада ќе биде исправена пред задачата во следните четири месеци да прифати повеќе од 150 закони и одредби за спроведувањето на реформите во различни области, од кои околу 50 се наведени како предуслови за да продолжување на финансирањето. Изборниот систем За да има мнозинство во парламентот и самоуправа, партијата – победникот треба да добие 38% од гласовите, кои според последните анкети на јавното мислење не добиваат ниту СИРИЗА, ниту “Нова демократија”. Ако бројот на гласовите за помалите партии, кои не можат да го надминат прагот од 3% за влез во парламентот, надминаа вкупно 15%, тогаш партијата – победник може да состави влада со 32% од гласовите. Интересно е дека грчкото законодавство предвидува една доста оригинален систем за формирање на влада. Првата партија автоматски добива 50 места во 300-члениот парламент. Оваа партија има право да формира влада, дури и ако таа не добие апсолутно мнозинство (повеќе од 151 места), а потоа ќе мора да преговара со помалите партии за коалиција. Ако овие преговори не успеваат, претседателот на Грција дава мандат за составување на влада на вториот по гласови кандидат. Значи во теорија, дури и ако “Нова демократија” остане втора, во случај дека СИРИЗА не успее да се договори со своите партнери, Меимаракис ќе добие мандат за формирање на влада. Таква беше ситуацијата во Грција во 2012 година Но ако ниедна партија не биде во можност да најдат допирни точки со потенцијални партнери, земјата ќе се соочи со повторени парламентарни избори.
Ова е најлошото сценарио, бидејќи СИРИЗА и “Нова демократија” се подготвени да формираат коалициска влада. Ципрас сепак е против соработка со “Нова демократија”, но тоа не ја исклучува соработка со центристичката “Потами” и “централно-левичарската ПАСОК. Најмногу преферирана опција за СИРИЗА е коалиција со нејзиниот поранешен партнер -” Независни Грци “(Анел).
Сè за изборите е подготвено Министерството за внатрешни работи на Грција соопшти дека се е подготвено за изборите на 20 септември. “Се очекува дека во неделата по 21:00 часот по локално време да излзат првите резултати, дури и ако разликата меѓу првите две партии биде околу 1%. Осум области на земјата ќе испратат резултатите во електронска форма, а не по телефон, како што беше порано и траеше повеќе време. Во Палатата Запион во Атина е организиран прес центар за сите грчки и странски новинари, ангажирани со покривањето на претстојните избори. Веќе има околу 400 акредитирани претставници на медиумите од различни земји. / ТАСС