На 12 август, рускиот претседател Владимир Путин go ослободи долгогодишниот шеф на администрацијата Сергеј Иванов.
Иванов беше втората по важност личност во руската политичка хиерархија. Тоа е голема промена во владата на Путин, со многу последици.
Ова го пишува Андерс Аслунд, шведски економист и виш научен соработник во Атлантскиот совет од 2015 година во анализа, објавенa во “Њусвик”.
Путин go заменува Иванов со Антон Ваjно, поранешен дипломат и шеф на протоколот на претседателот во текот на многу години. Ваjно е внук на поранешниот комунистички лидер на Естонија.
Има информации дека Путин и Иванов биле во исто време на обука во школа на КГБ, но за разлика од Путин, Иванов е ексклузивен офицер.
Иванов, кој зборува течно англиски и шведски, бил жител на КГБ во Финска. Тој е сигурен и зборува среќно со странци и има добра смисла за хумор. Иванов беше постојан член на потесниот круг на Путин.
Откако започна во 1999 година како секретар за национална безбедност, Иванов бил руски министер за одбрана (2001-2007 година). Путин го охрабри за прв вицепремиер – му дозволи да се натпреварува со Дмитриј Медведев за претседател.
На крајот Путин го избра Медведев, претпочитајќи го најслабиот кандидат. Во декември 2011 година, Путин го назначи Иванов за шеф на администрацијата. Иако Путин и Иванов не беа толку блиски едни со други, но на Иванов се гледаше како на противник на Путин.
Иванов рекол дека Путин станал едвај потполковник од КГБ, додека тој беше генерал-полковник.
Нивните непријателства се фокусирани на безбедноста и меѓународните односи. Иванов често бил оценуван како екстремист во решавање проблеми човек.
Тој ги поддржува руските државни корпорации – особено вооружената индустрија – додека нема познати врски со блиски како Путин милијардери.
Иванов одамна е споредуван како лидер на блокот на ФСС – руската служба за внатрешна безбедност – во Кремљ, кој гои вклучува и советникот за национална безбедност Николај Патрушев и претседателот на ФСС Александар Бортников, како и поранешниот премиер Михаил Фрадков, кој е шеф на СВР – надворешното разузнавање на Русија.
Против нив стојат претседателската гарда, исто така позната како ФСО, на која Путин гледа како на повеќето вистинска служба. ФСО работела со и го заштитува и чеченскиот претседател Рамзан Кадиров, кој не е пријател со ФСС.
Ривалството меѓу ФСС и ФСО стигна до критична ниво во февруари 2015 година поради убиството на опозицискиот лидер Борис Немцов крај Кремљ. Се чинеше дека едната страна извршила ова убиство како предизвик на другата.
Прво Иванов исчезна од очите на јавноста за една недела, а потоа Путин отсуствува 10 дена. Немаше постигнато разјаснување по инцидентот. Судирот се разгоре повторно во април 2016 година, кога Путин формира нова Национална гарда под команда на неговиот долгогодишен телохранител, генерал Виктор Золотов од ФСО.
Значајно е тоа дека на 6-ти април со претседателски указ го именува Золотов како еден од 12-те постојани члена на Советот за безбедност на Русија, но на 11 април овој декрет беше приспособен до едноставно член, какви што има десетици.
Ова покажува жесток отпор од генералите од КГБ во Советот за безбедност, предводени од Иванов.
Во суштина политиката спрема Украина очигледно е јаболко на раздорот. Во пролетта 2014 година, Иванов, како што се тврди, го разоткирл планот за освојување на половина од Украина – вклучувајќи Киев – за да соедини нејзиниот воен индустриски комплекс со оној на Русија, што Путин не го поддржува.
Подоцна, сепак, се зборува дека Иванов се жалел од западните санкции и повикал кон руски отстапки во однос на Западот, за да се биде релаксирани овие санкции.
Доказот не е стабилен, но ставот на Иванов чини бил едно од сака и да се биде применет што е можно повеќе од Украина, но на крајот да се постигне договор со Западот, додека Путин изгледа се чувствува удобно при нерешени замрзнати конфликти кои ги дестабилизираат соседните земји.
Времето на разрешувањето на Сергеј Иванов пренесува дека тоа е поврзано со несогласување со Путин во однос на руската политика кон Украина. На 8 август тој собра својот Совет за безбедност, но, по исклучок, присуствуваа само 6 од 12-те негови членови.
Иванов не присуствуваше. На 11 август Советот за безбедност повторно собра како присуствуваа 11 од 12-те негови членови, овој пат вклучувајќи го Иванов. Украина беше главна тема и на двете средби.
Се претпоставува дека Иванов се спротивставил на предложениот од Путин политика. На 12 август преку претседателски декрет Путин направил промени, но само маргинални, на составот на Советот за безбедност. За одбележување е тоа дека тој не го отпуштил Иванов од Советот. Сепак тој го замени брзо несоодветниот поранешен министер за внатрешни работи Рашид Нургалиев со Вајно.
Уште еднаш Путин не успеа да го назначи ген. Золотов. На овој начин не изгледа како Путин стекнал контрола врз Советот за безбедност, кој изгледа како реалното Политбирото на неговиот режим. Битката меѓу ФСБ и ФСО се одвива своеволено.
Путин презеде многу ризична чекор со разрешувањето на Сергеј Иванов, но тој засега не успеал да ја зграпчи контролата врз Советот за безбедност, кој би можел да го отстрани самиот Путин поради неговата авантуристичка политика. Оваа нестабилност во Кремљ може да влијае врз политиката кон Украина, но во моментов не може да стигне дотаму.
Советот за безбедност можеби сака да одржува авантуристички дух со Путин, или Путин можеби сака да користи нова војна на мали победи во Украина, за да ја преземе контролата врз Советот за безбедност.