Србите избираат денеска претседател.
Започнатите во март кандидатури претседателска кампања во Србија поминаа во целосна доминација на кандидатот на Српската напредна партија, Александар Вучиќ. На денот на гласови аналитичарите се заинтересирани само од едно: ќе има ли втор круг? Опозициските кандидати додат на вториот круг на последните надежи, а владејачката коалиција демонстрира увереност дека сè ќе се реши уште во првиот круг денес. Увереноста на приврзаниците на премиерот Вучиќ се поддржува од резултатите од анкета, кои покажуваат убедлива предност. За време на кампањата поддршката за премиерот одржлив беше на ниво од 50 проценти. 10 дена пред изборите истражувачкиот центар “Ипсос” објави дека за Вучиќ се подготвени да гласаат 53% од избирачите. Четири дена пред изборите според податоците на агенцијата “Демостат” поддршката за премиерот е 56,2%. Центарот NINAMEDIA му дава на Вучиќ 50%, агенција CeSID – 53%, центарот Фактор плус – 53,3%, центарот NSPM – 44,7%, а просечниот показател е 51,83 отсто.
Мнозинство од центрите за истражување на јавното мислење го ставаат на второ место поранешниот омбудсман Саша Јанковиќ, подигнат од движење “Србија без страв”. “Ипсос” предвидува за Јанковиќ 10,6%, а просечно податоци на шест центарот му даваат 12 отсто.
Конкурент на Јанковиќ за второто место е поранешниот министер за надворешни работи на Србија Вук Јеремиќ, кој во последните години работи во ОН и дури се кандидира за генерален секретар. Тој има шанси, ако дојде до втор круг. Во моментов нивото на поддршката за него е 8,8 проценти. На четвртото место е Лука Максимовиќ, познат под псевдонимот Љубиша Прелетачевич-Белата. На неколку пати тој се креваше до второ место, но четири дена пред изборите за него се подготвени да гласаат 7,47 отсто од гласачите.
Лидерот на Српската радикална партија Воислав Шешељ продолжува да се ужива со значително почит во српското општество, но според податоците на социолозите поддршката за него е 7-8 проценти.
Гласачите на Вучиќ се граѓани над 50-годишна возраст, а најмногу се симпатизерите во источниот и југоисточниот дел на Србија. Го поддржуваат главно луѓе со основно и средно образование. Саша Јанковиќ има најголема поддршка во Белград, ова е типичен кандидат на интелигенцијата на културните и научните кругови, а мнозинството од неговите приврзаници се луѓе со високо образование на возраст 40-50 години. Гласачите на Јеремиќ се со 10 години помлада од оние на Јанковиќ и се со универзитетско образование, како и многу студенти.
Поранешниот прв дипломат има поддршка во Западна и Централна Србија. Со оглед дека симпатизерите на Вучиќ се постари и тоа дека таквите луѓе се дисциплинирани и со поголема желба одат да гласаат, социолозите сметаат дека во изборниот ден фактичката поддржка за Вучиќ може да се покаже повисока. Треба да се има предвид и тоа дека 43% од граѓаните немаат намера да го искористат своето право на глас. Затоа многу набљудувачи не ја исклучуваат поддршката за Вучиќ да надмине 60 отсто.
Очигледното откритие во претседателската кампања е студентот по социологија Лука Максимовиќ, кој се вклучил во трката со прекарот Љубиша Прелетачевич Бела (прелетач е збор што значи политичар кој е конјунктурен менува убедувања – бел. Ред.). Максимовиќ ги искористи можностите на интернет и шири свои пародични изведби, и ги привлекува протестните гласачи и младинци. Ветува дека ќе создаде вселенска програма во Србија, да започне производство на тоалети чинии, кои дќе се извезува во целиот свет, да ги зајакне односите со Русија. Љубиша има и незаборавни надворешност – секогаш е облечен во бело, има многу ситници, ја бричи главата, но остава долга опашка. Во моментов, во зависност од одѕивот, Бели може да ги префрли Јанковиќ и Јеремиќ од второто место. Неговиот успех делумно се должи на недостатокот на индивидуалност кај останатите опозициски кандидати, а и демонстрира слабоста на српската опозиција како целина. Комбинацијата на добро подбран јавен лик, активност на социјалните мрежи и редовно покривање од западните медиуми ги тера набљудувачите да помислат дека дури и да е спонтан, проектот на Бели е премногу интересно откритие на позадината на дистанцирање од политичкиот живот од младите луѓе. / ТАСС