Изненадувањето со интервенцијата на ФБИ во случајот со пораки и приватниот сервер на Хилари Клинтон само десетина дена пред претседателските избори во САД ја стопи нејзината предност против Доналд Трамп до само 1 поен. Тоа го покажува последното социолошко истражување нарачано од “Вашингтон пост” и телевизиската мрежа Еј-Би-Си.
И други анкети го имаат во предвид намалувањето предноста на Клинтон и на шансите да победи на изборите, но тие е со преголем резулат за демократите.
За кандидатот на демократите би гласале 46%, а за републиканците – 45%. Тоа се податоци на прашањето, вклучително и на кандидатите на либертарианците и на зелените. Кога во прашањето е за избор само меѓу Клинтон и Трамп, таа води со 49 наспроти 46 проценти, што е во рамките на статистичката грешка.
Одлуката на директорот на ФБИ Џејмс Коми во петокот да се обнови истрагата, без да даде детали за што воопшто станува збор, може да се покаже т.н. Октомвриска изненадување – настан кој решително ќе влијае на изборот на гласачите.
Анализата на податоците на истражувањето покажува дека истрагата е мотивирано и се јавува со цел да влијае кај колебливите симпатизери на републиканците – и тоа главно белите – кои треба да застанат зад Доналд Трамп. Секој трет од наводните избирачи рекол дека веста ја намалила можноста да гласаат за Клинтон, но 63% одговориле дека тоа не им влијае, а 2% – дека ги убедило да гласаат за неа.
Јадрата на двете партии се сплотуваат со приближувањето на 8 ноември – поддршката меѓу републиканците за Трамп е зголемена за една недела од 83 на 87 проценти, што е речиси изеднадувачки резултат со Клинтон меѓу демократите (88%). Во последните денови повеќето гласачи кои се одредуваа како независни почнаа да преминуваат во кампот на Трамп, отколку во на Клинтон.
Таа останува категоричен лидер со 18 поени во одговорите на прашањето за тоа кој е квалификуван да стане шеф на државата (54 наспроти 36 поени).
Но Клинтон брзо ја изгуби верноста на гласачите дека подобро ги разбира проблемите на луѓе како кај нив и денес нејзината предност пред Трамп е само со 6 наспроти 43 поени. Во почетокот на септември меѓу наводните избирачи таа водеше со 8 поени, а меѓу сите полнолетни Американци во август овој показател беше 20 поени.
Дебатите околу активностите на ФБИ ротира се побрзо околу личноста и мотивите на шефот на ФБИ – поранешен заменик-министер за правда на САД во републичката администрација на Џорџ Буш.
Според извори на “Волстрит џурнал” на компјутерот кој се користи од блиските на Клинтон советникот Хјуман Абедин и нејзиниот сопруг – контроверзниот поранешен конгресмен републиканец Ентони Уијнър, има околу 650.000 пораки од електронска пошта. Проверката дали меѓу нив веројатно има илјадници поврзани со приватниот сервер и бил користен од Клинтон, додека беше државен секретар на САД, покажува прелиминарни анализи на метаподатоцие. Но пораките опфаќаат години и ќе трае најмалку недели, а можеби и месеци за да се разјасни дали меѓу нив има работни пораки, колку од нив се нови, колку се дуплираат со веќе познатото на ФБИ и дали има меѓу нив доверливи или доверливи информации.
Коми го наруши непишаното правило на Министерството за правда, кое во САД се совпаѓа со Главната обвинителство, да не се преземаат истраги против водечките претенденти за Белата куќа 60 дена пред изборите, за да не биде обвинета администрацијата дека се обидува да влијае на гласови.
Во едни од најдраматичните избори за претседател во САД во последниве децении има и солидна група избирачи, на кои последните настани нема како да влијаат – 21 милиони луѓе веќе се гласаат по пошта и во раното гласање во неколку држави.