Дали се обидуваат турските тајни служби во Германија да заплашуваат лица од турско потекло и да трагаат по приврзаници на Фетхуллах Гулен? И зошто пратеникот Х.-К. Штробеле инсистира за екстрадиција на турските агенти?
ДВ: Според податоците на весникот “Велт ам Зонтаг”, турските тајни служби / МИТ / располагаат со околу 800 организацискиот офицери во Западна Европа, повеќето од нив – во Германија. Зошто се инсистира за нивна екстрадиција од земјата?
Ханс-Кристијан Штробеле:
Располагаме со докази дека соработници на турските тајни служби дејствуваат во Германија и влегуваат во врска со лица од турско потекло, кои вршат притисок. Им се јавуваат , на пример, и со крајно заканувачки тон им велат дека не треба да се претплатат за одредени весници, ниту да пуштаат реклами во нив. Некои од споменатите граѓани се поврзаа лично со мене, за да се жалат. Ако ова е точно и ако навистина се нарекува припадници на турските власти или соработници на тајните служби, си имаме работа со дејствија што во Германија се казниви. Предметните лица треба да бидат одговорни. Тие треба да бидат изведени пред суд или во најмала рака да бидат екстрадирани од земјата.
ДВ: Вие поставувате под прашање и соработката меѓу турските и германските тајни служби. Во какви граници се остварува оваа соработка моментов?
Ханс-Кристијан Штробеле:
Во сферата на меѓународниот тероризам германските тајни служби одамна соработуваат не само со турските, но и со другите тајни служби од земјите во НАТО. Германските безбедносни служби придаваат големо значење на оваа соработка и сакаат тоа да продолжи, бидејќи преку неа добиваат и разменуваат важни информации. Никој нема и ништо против тоа. Неприфатливо е сепак соработници на турските тајни служби да вршат во Германија активности насочени против живеат тука лица – без разлика дали станува збор за германски или турски државјани. Во Германија е забрането тајните служби на странски земји, а Турција e токму таква, да вршат својот активност насочена против германските интереси.
ДВ: Кои од активностите на тајните служби се оценуваат како казниви дела? Сите, или само посебен дел од нив?
Ханс-Кристијан Штробеле:
Самото собирање на информации за компании, медиумски компании или поединци е казниво дело, кога се врши од странска тајна служба. Таков вид на активност е забранета. Уште помалку пак е дозволено да се ставаат под притисок поединци или да бидат заплашувани.
ДВ: Не е тајна дека турската влада ги гони симпатизерите на движењето на Фетхуллах Гулен. се постапува ли по барања од турските тајни служби кон надворешното или внатрешното германско разузнавање со цел да бидат откриени поддржувачи на Гулен во Германија?
Ханс-Кристијан Штробеле:
Лично јас немам такви информации, но признава дека ваквите барања имало. Ако Турција подигне обвинение против одделно лице, група луѓе или организација како движењето “Гулен”, треба да се оди по вообичаениот пат. Ако сомневањето е оправдано, пред германските власти може да се поднесе барање за екстрадиција. Пред тоа сепак треба да се презентираат докази во поддршка на сомневањето – доказ дека предметните лица навистина извршиле кривично дело. Така изгледа нормалната меѓудржавна постапка. Дали таа веќе била применета во овој случај, не знам. На мене слични случаи не ми се познати.
ДВ: Вие нагласивте дека ваквите активности се насочени против Германија и дека турските служби се обидуваат да влијаат врз германската политика. Но не станува ли збор главно за турски граѓани кои живеат во Германија?
Ханс-Кристијан Штробеле:
Да, но турските граѓани во Германија, независно од тоа дали имаат германско државјанство, или едноставно живеат тука, не се обврзани да се земат предвид за своите постапки пред турските тајни служби. Тие се граѓани на Германија, иако не поседуваат германски пасош – за целта е доволно да се населиле во Германија и тука да се наоѓа главното им живеалиште. Во таков случај тие уживаат сите основни права на граѓаните во Германија и се заштитени со уставот.
ДВ: Кога ќе се донесе темата во парламентарната контролна комисија на Бундестагот и каква стратегија ќе гоните?
Ханс-Кристијан Штробеле:
Откако ги видов првите извештаи во медиумите и откако лично кон мене се обратија засегнати лица, решив да ја ставам темата на дневен ред на Комисијата за парламентарен надзор. Поаѓајќи од тоа дека германските тајни служби, го спроведуваат законот, а особено полицијата ќе ги испитаат сите сигнали. Очекувам федералната влада да ме информира за она што е утврдено и што е точно во овие сомневања, дали станува збор за поединечни случаи или за тренд? Очекувам да бидам информиран за тоа што презема Владата, што направиле тајните служби, за да дадат на Турција јасно да разбере дека ваквите активности се прифатливи.
* Ханс-Кристијан Штробеле е член на Комисијата за контрола над работата на тајните служби кон германскиот Бундестаг.